USM perkasa penyelidikan penuaan sihat untuk komuniti

Oleh: DR. EVA NABIHA ZAMRI

KUALA LUMPUR, 30 Oktober 2026 – Usaha memastikan warga emas menikmati kehidupan yang sihat dan berkualiti bukan sekadar bergantung kepada kemajuan perubatan, tetapi turut memerlukan pendidikan kesihatan, sokongan masyarakat dan penyelidikan yang memahami keperluan golongan berkenaan.

Menyedari kepentingan itu, Jabatan Kesihatan Komuniti, Pusat Kanser Tun Abdullah Ahmad Badawi (PKTAAB), Universiti Sains Malaysia (USM), terus memperkukuh penyelidikan berkaitan penuaan sihat dan demensia melalui program Dementia Multidisciplinary Research (DMR).

Usaha tersebut diterjemahkan menerusi penganjuran program dua hari sempena Sambutan Hari Warga Emas Sedunia 2026, yang berlangsung pada 2 dan 3 Oktober lalu di Auditorium Sains@Bertam, PKTAAB, Kepala Batas.

Program yang diterajui Dr. Rohayu Hami selaku ketua penyelidik itu memberi tumpuan kepada dua matlamat utama, iaitu memperkukuh kerjasama penyelidikan antara institusi dan menyampaikan pengetahuan kesihatan secara langsung kepada masyarakat.

Gabung kepakaran demi kesejahteraan warga emas

Pada hari pertama, program menghimpunkan penyelidik daripada pelbagai bidang bagi membincangkan cabaran kesihatan yang dihadapi golongan warga emas, khususnya berkaitan penuaan dan demensia.

Antara pakar jemputan ialah Profesor Michael Ling King Hwa dari Universiti Putra Malaysia (UPM), Profesor Dr. Suzana Shahar dari Universiti Kebangsaan Malaysia (UKM) dan Profesor Dr. Asrenee Ab. Razak dari Kampus Kesihatan USM, Kubang Kerian.

Perbincangan memberi perhatian kepada kesihatan mental, pemakanan, gaya hidup sihat, fungsi otak, genetik dan demensia.

Demensia merupakan keadaan yang menjejaskan daya ingatan, pemikiran dan keupayaan seseorang menjalankan aktiviti harian. Walaupun lebih kerap berlaku dalam kalangan warga emas, penyakit ini bukan sebahagian daripada proses penuaan normal.

Justeru, kerjasama antara penyelidik daripada pelbagai bidang penting bagi memahami faktor yang mempengaruhi kesihatan warga emas serta mencari pendekatan pencegahan dan penjagaan yang lebih berkesan.

Program turut menyediakan ruang perbincangan bagi mengenal pasti peluang kerjasama penyelidikan antara institusi, sekali gus menggalakkan pembangunan kajian yang lebih menyeluruh dan memenuhi keperluan masyarakat.

Ilmu kesihatan dibawa terus kepada masyarakat

Sementara itu, hari kedua memberi tumpuan kepada aktiviti kemasyarakatan menerusi Sambutan Hari Warga Emas Sedunia peringkat PKTAAB, bertemakan “Penuaan Sihat – Cegah Penyakit, Kekal Aktif”.

Program tersebut mendapat penyertaan warga emas daripada beberapa pusat jagaan dan pusat aktiviti komuniti, termasuk Pusat Jagaan Darul Hanan, Pusat Aktiviti Warga Emas (PAWE) Sungai Dua, Sungai Permatang Pauh dan Sungai Kepala Batas, selain Kelab Jasa Budi USM.

Pelbagai aktiviti disediakan, antaranya ceramah penjagaan kesihatan mental, pemakanan sihat serta perkongsian mengenai pendekatan terapi solat dalam menangani masalah pening dan keresahan.

Peserta turut mengikuti aktiviti senaman serta mendapatkan pemeriksaan kesihatan percuma, termasuk saringan fungsi kognitif dan pemeriksaan payudara bagi wanita.

Saringan fungsi kognitif bertujuan menilai keupayaan seseorang untuk mengingat, berfikir dan memberikan tumpuan. Pemeriksaan ini boleh membantu mengenal pasti individu yang memerlukan penilaian kesihatan lanjut.

Penganjuran aktiviti tersebut bukan sahaja meningkatkan kesedaran mengenai penjagaan kesihatan, malah memberi peluang kepada warga emas berinteraksi secara langsung dengan penyelidik dan petugas kesihatan.

Pada masa sama, penyelidik dapat memahami cabaran sebenar yang dihadapi masyarakat, sekali gus membantu merancang penyelidikan yang lebih dekat dengan keperluan komuniti.

Penyelidikan perlu memberi manfaat kepada rakyat

Sebagai antara program penyelidikan teras PKTAAB, DMR turut berusaha memperluas kerjasama dengan universiti, agensi kerajaan, penyedia perkhidmatan kesihatan, pertubuhan bukan kerajaan dan pihak industri.

Penganjuran program berkenaan turut mendapat sokongan Gano Excel Industries Sdn Bhd, Restoran Kak Wan Selera Pantai Timur, Kedai Emas Khalipah, Yayasan Restu Wilayah Utara dan Bank Islam Kepala Batas.

Kerjasama pelbagai pihak ini memperlihatkan bahawa usaha menjaga kebajikan dan kesejahteraan warga emas memerlukan penglibatan seluruh masyarakat.

Dalam menghadapi peningkatan jumlah penduduk berusia, usaha menghubungkan penyelidikan dengan keperluan masyarakat perlu terus diperkasakan.

Kejayaan penyelidikan tidak seharusnya diukur melalui jumlah penerbitan saintifik semata-mata, sebaliknya turut dinilai berdasarkan manfaatnya kepada kehidupan masyarakat.

Matlamat penuaan sihat bukan hanya untuk memanjangkan usia, tetapi memastikan setiap individu dapat menikmati kehidupan yang aktif, berdikari, bermaruah dan bermakna sehingga ke usia emas.

* Penulis merupakan Pensyarah Kanan di Jabatan Kesihatan Komuniti, Pusat Kanser Tun Abdullah Ahmad Badawi, Universiti Sains Malaysia.